Wechselpräpositionen — nemis tilida o'zgaruvchi predloglar
Yangilangan: · Prufling jamoasi
Daraja A2 Wechselpräpositionen
To'qqizta predlog: jadval
| Predlog | Ma'nosi | Wo? (qayerda?) + Dativ | Wohin? (qayerga?) + Akkusativ |
|---|---|---|---|
| an | -da, yonida (devor, eshik, chekka) | an der Wand — devorda | an die Wand — devorga |
| auf | ustida (gorizontal sirt) | auf dem Tisch — stol ustida | auf den Tisch — stol ustiga |
| hinter | orqasida | hinter dem Haus | hinter das Haus |
| in | ichida | in der Küche — oshxonada | in die Küche — oshxonaga |
| neben | yonida | neben dem Fenster | neben das Fenster |
| über | tepasida | über dem Sofa | über das Sofa |
| unter | tagida | unter dem Bett | unter das Bett |
| vor | oldida | vor der Tür | vor die Tür |
| zwischen | o'rtasida | zwischen den Stühlen | zwischen die Stühle |
an — tik sirt yoki chekka: an der Wand, an der Tür, am Fenster. auf — ustida nimadir yotgan yoki turgan gorizontal sirt: auf dem Tisch, auf dem Boden.
Qayerda? yoki qayerga?: kelishikni qanday tanlaymiz
Bu mavzuda o'zbek tili sizga yordam beradi. Fe'lga savol bering: "qayerda?" bo'lsa — Dativ, "qayerga?" bo'lsa — Akkusativ.
- oshxonada — in der Küche (Dativ); oshxonaga — in die Küche (Akkusativ)
- shaharda yashayman — Ich wohne in der Stadt; shaharga boraman — Ich fahre in die Stadt
- kalit stol ustida — Der Schlüssel liegt auf dem Tisch; kalitni stol ustiga qo'yaman — Ich lege den Schlüssel auf den Tisch
Diqqat: bu usul faqat shu to'qqizta predlog joyni bildirganda ishlaydi. Boshqa joylarda -ga Dativ ham bo'lishi mumkin: Ich gehe zum Arzt — shifokorga boraman (zu + Dativ). Batafsil: Akkusativ va Dativ predloglari.
Yana bir nozik joy: bir joyning ichida harakat bo'lsa ham savol "qayerda?" bo'ladi: Die Kinder laufen im Park — bolalar parkda yugurishyapti (Dativ). Akkusativ faqat yangi joyga borilganda keladi: Die Kinder laufen in den Park — bolalar parkka yugurib ketishyapti.
Fe'l juftlari: stellen/stehen, legen/liegen
| Qayerga? (harakat + Akkusativ) | Qayerda? (holat + Dativ) | Misol |
|---|---|---|
| stellen — tik qo'ymoq | stehen — tik turmoq | Ich stelle die Vase auf den Tisch. → Die Vase steht auf dem Tisch. |
| legen — yotqizib qo'ymoq | liegen — yotmoq | Ich lege das Handy auf das Sofa. → Das Handy liegt auf dem Sofa. |
| sich setzen — o'tirmoq (harakat) | sitzen — o'tirib turmoq | Ich setze mich auf den Stuhl. → Ich sitze auf dem Stuhl. |
| hängen — osmoq | hängen — osilib turmoq | Ich hänge die Jacke in den Schrank. → Die Jacke hängt im Schrank. |
| stecken — solmoq, tiqmoq | stecken — ichida turmoq | Ich stecke den Schlüssel in die Tasche. → Der Schlüssel steckt in der Tasche. |
O'zbekchada "qo'ymoq" bitta fe'l. Nemis tilida narsa tik tursa — stellen (shisha, vaza, stul), yotsa — legen (telefon, kitob, kurtka) ishlatiladi.
Harakat fe'llari to'g'ri fe'llar: stellte — hat gestellt, legte — hat gelegt. Holat fe'llari kuchli (noto'g'ri) fe'llar: stand — hat gestanden, lag — hat gelegen, saß — hat gesessen, hing — hat gehangen.
Qo'shilib ketadigan shakllar: im, ins, am, ans
| Predlog + artikl | Qisqa shakl | Kelishik | Misol |
|---|---|---|---|
| in + dem | im | Dativ | im Büro — ofisda |
| in + das | ins | Akkusativ | ins Büro — ofisga |
| an + dem | am | Dativ | am Fenster — deraza yonida |
| an + das | ans | Akkusativ | ans Fenster — deraza yoniga |
| auf + das | aufs (og'zaki) | Akkusativ | aufs Sofa — divan ustiga |
im va am vaqtni bildirganda ham keladi: im Mai, am Montag. Bu alohida mavzu: am, um, im — vaqt predloglari.
Qoida ishlamaydigan joylar
Qayerda?/qayerga? qoidasi faqat predlog joyni bildirganda ishlaydi. Doimiy predlogli fe'llarda kelishik qotib qolgan, savol yordam bermaydi: warten auf den Bus — avtobusni kutmoq, denken an dich — seni o'ylamoq (har doim Akkusativ); Angst haben vor dem Hund — itdan qo'rqmoq (har doim Dativ).
aus, bei, mit, nach, von, zu o'zgaruvchi predloglar emas: ulardan keyin harakat bo'lsa ham har doim Dativ keladi (Ich gehe zum Arzt).
Misollar
- Das Buch liegt auf dem Tisch. Kitob stol ustida yotibdi.
- Ich lege das Buch auf den Tisch. Men kitobni stol ustiga qo'yaman.
- Wir sind im Deutschkurs. Biz nemis tili kursidamiz.
- Morgen gehen wir ins Kino. Ertaga kinoga boramiz.
- Das Bild hängt an der Wand. Rasm devorda osilib turibdi.
- Ich hänge das Bild an die Wand. Men rasmni devorga osaman.
- Die Katze schläft unter dem Bett. Mushuk karavot tagida uxlayapti.
- Stell die Flasche bitte in den Kühlschrank. Iltimos, shishani muzlatgichga qo'y.
- Das Auto steht vor dem Haus. Mashina uy oldida turibdi.
- Er setzt sich neben mich. U yonimga o'tiradi.
- Ich sitze neben meinem Bruder. Men akamning yonida o'tiribman.
- Die Lampe hängt über dem Tisch. Chiroq stol tepasida osilib turibdi.
- Die Apotheke ist zwischen der Bank und dem Supermarkt. Dorixona bank bilan supermarket o'rtasida.
O'zbek tilida so'zlashuvchilar ko'p qiladigan xatolar
-
Noto'g'ri:
Ich gehe in der Schule.To'g'ri: Ich gehe in die Schule.
"Maktabga boraman" — o'zbekchada -ga otga qo'shiladi va artiklni o'zgartirish esdan chiqadi. Savol "qayerga?" — Akkusativ: die Schule.
-
Noto'g'ri:
Die Katze schläft dem Bett unter.To'g'ri: Die Katze schläft unter dem Bett.
"Karavot tagida" — o'zbekchada "tagida" otdan keyin keladi. Nemis tilida predlog otdan oldin turadi.
-
Noto'g'ri:
Ich sitze auf den Stuhl.To'g'ri: Ich sitze auf dem Stuhl.
O'zbekchada "stulga o'tiraman" deymiz va -ga ni ko'rib Akkusativ qo'yamiz. sitzen — holat (o'tirib turibman), Dativ. Harakat bo'lsa: Ich setze mich auf den Stuhl.
-
Noto'g'ri:
Ich stelle die Jacke auf das Bett.To'g'ri: Ich lege die Jacke auf das Bett.
O'zbekchada "qo'yaman" bitta fe'l. Nemis tilida yotqizib qo'yilsa legen, tik qo'yilsa stellen. Kurtka yotadi — legen.
-
Noto'g'ri:
Das Bild hängt auf der Wand.To'g'ri: Das Bild hängt an der Wand.
"Devorda" — o'zbekchada -da hamma joyga qo'shiladi. Nemis tilida tik sirt uchun an, gorizontal sirt uchun auf keladi.
-
Noto'g'ri:
Ich warte auf dem Bus.To'g'ri: Ich warte auf den Bus.
"Avtobusni kutyapman" — harakat yo'q, shuning uchun Dativ qo'yiladi. Lekin warten auf da kelishik qotib qolgan: har doim Akkusativ.
Imtihonda
Goethe A2 imtihonining Yozish (Schreiben) qismida narsa qayerdaligini yoki qayerga borishni yozasiz: Der Schlüssel liegt unter der Fußmatte, Wir gehen ins Kino. Gapirish (Sprechen) 3-qismida birga reja tuzganda: Treffen wir uns am Bahnhof? telc B1 va telc B2 imtihonlarining Grammatika (Sprachbausteine) qismida bu predloglardan keyin im yoki ins, dem yoki den ni tanlash uchraydi.
O'zingizni tekshiring
Avval o'zingiz javob bering, keyin javobni oching.
- Bo'sh joyni to'ldiring: Ich hänge die Lampe über ___ Tisch. (der Tisch)
Javobni ko'rish
über den Tisch — osaman, qayerga? Akkusativ.
- Bo'sh joyni to'ldiring: Die Lampe hängt über ___ Tisch. (der Tisch)
Javobni ko'rish
über dem Tisch — osilib turibdi, qayerda? Dativ.
- im yoki ins? Am Samstag gehen wir ___ Theater.
Javobni ko'rish
ins — qayerga? in + das = ins.
- Xatoni toping: Das Handy legt auf dem Sofa.
Javobni ko'rish
Das Handy liegt auf dem Sofa. Holat — liegen; legen — yotqizib qo'ymoq.
- stellen yoki stehen? Kannst du den Stuhl neben das Fenster ___?
Javobni ko'rish
stellen — bu harakat, neben dan keyin Akkusativ (das Fenster).
Ilovada mashq qiling
Prufling'dagi "O'rganish" bo'limida darslar shu grammatikani mashqlar bilan mustahkamlaydi: so'z tartibi, kelishiklar, fe'l shakllari.
Darslarni ochishKo'p beriladigan savollar
in dan keyin qachon Dativ, qachon Akkusativ keladi?
Savol wo? (qayerda?) bo'lsa Dativ keladi: Ich bin in der Schule. Savol wohin? (qayerga?) bo'lsa Akkusativ keladi: Ich gehe in die Schule.
O'zgaruvchi predloglar qaysilar?
Joyni bildiradigan to'qqizta predlog: an, auf, hinter, in, neben, über, unter, vor, zwischen. Ulardan keyin Dativ (qayerda?) yoki Akkusativ (qayerga?) keladi.
legen va liegen farqi nima?
legen — yotqizib qo'ymoq, bu harakat: Ich lege das Buch auf den Tisch (qayerga? Akkusativ). liegen — yotmoq, bu holat: Das Buch liegt auf dem Tisch (qayerda? Dativ).